Этический кодекс

Этический кодекс


Кодекс профессиональной этики медицинского работника ГКП на ПХВ ДГКБ №2 г. Алматы

«Нравственность - основа всех человеческих ценностей»

Альберт Эйнштейн

Кодекс профессиональной этики медицинского работника ГКП на ПХВ ДГКБ №2 г. Алматы


Раздел I «Общее положение»

Кодекс профессиональной этики медицинского работника определяет совокупность этических норм и принципов поведения медицинского работника при оказании квалифицированной, доступной своевременной и качественной медицинской помощи пациентам в ГКП на ПХВ ДГКБ №2.г. Алматы.

Данный Кодекс направлен на обеспечение прав, достоинства, здоровья личности, а также определяет высокую моральную ответственность медицинского работника перед обществом за свою деятельность.


Статья 1 Понятие «медицинский работник» и «пациент»

Медицинский работник – профильный специалист с высшим или средним медицинским образованием, имеющий сертификат по определенной специальности.

Пациент - физическое лицо, являющееся (являвшееся) потребителем медицинских услуг.


Статья 2 Цель профессиональной деятельности

Цель профессиональной деятельности медицинского работника – сохранение жизни человека, проведение мероприятий по охране его здоровья, улучшение качества оказания всех видов медицинской помощи детям с соматическими заболеваниями, а также уменьшение страданий при неизлечимых заболеваниях.


Статья 3 Основные принципы деятельности

В своей деятельности медицинский работник следует голосу совести, руководствуется принципами гуманизма и милосердия, документами мирового сообщества по этике, статьёй 29 Конституции Республики Казахстан, Кодекса РК «О здоровье народа и системе здравоохранения», клятвой Гиппократа, клятвой врача, клятвой медицинской сестры.

Медицинский работник должен направить все усилия в соответствии со своей квалификацией и компетентностью на охрану здоровья детского населения г.Алматы, в том числе осуществляя просветительскую деятельность по вопросам здравоохранения.

Медицинский работник обязан оказать медицинскую помощь любому человеку вне зависимости от пола, возраста, расовой и национальной принадлежности, места проживания, его социального статуса, религиозных и политических убеждений, а также иных немедицинских факторов.

Медицинский работник должен приложить все усилия, чтобы качество оказываемой им помощи было на самом высоком уровне.

Медицинский работник должен постоянно совершенствовать свои профессиональные знания и умения, навыки и эрудицию.

Медицинский работник несет ответственность, в том числе и моральную, за обеспечение качественной и безопасной медицинской помощи в пределах имеющихся ресурсов.

Моральная обязанность медицинского работника - беспристрастно анализировать как свои собственные ошибки, так и ошибки своих коллег, соблюдать чистоту рядов медицинского сообщества, препятствовать практике бесчестных и некомпетентных коллег, а также различного рода непрофессионалов, наносящих ущерб здоровью пациентов.

Медицинский работник должен проявлять терпимость к случаям некорректного обращения или общения с ними любых третьих лиц;

Медицинский работник должен неукоснительно соблюдать трудовую дисциплину. В случаях, когда сложившиеся обстоятельства могут привести к нарушению дисциплины, сотрудник обязан поставить об этом в известность непосредственного руководителя. Сотрудник должен стремиться свести к минимуму возникновение таких обстоятельств;


Статья 4 Недопустимые действия медицинского работника

Злоупотребление знаниями и положением медицинского работника несовместимо с его профессиональной деятельностью.

Медицинский работник не вправе:

· использовать свои знания и возможности в негуманных целях;

· без достаточных оснований применять медицинские меры или отказывать в них;

· использовать методы медицинского воздействия на пациента с целью его наказания, а также в интересах третьих лиц;

· навязывать пациенту свои философские, религиозные и политические взгляды;

· наносить пациенту физический, нравственный или материальный ущерб намеренно либо по небрежности и безучастно относиться к действиям третьих лиц, причиняющих такой ущерб.


Личные предубеждения медицинского работника и иные непрофессиональные мотивы не должны оказывать воздействия на диагностику и лечение.

Медицинский работник не имеет права, пользуясь своим положением, психической несостоятельностью пациента, заключать с ним имущественные сделки, использовать в личных целях его труд, а также заниматься вымогательством и взяточничеством.

На территории ДГКБ №2 медицинским работникам не рекомендуется громко разговаривать, спорить при посторонних лицах, допускать использования ненормативной лексики;


Статья 5 Долг медицинского работника

Долг медицинского работника – хранить свою профессиональную независимость. Оказывая медицинскую помощь, медицинский работник принимает на себя всю полноту ответственности за профессиональное решение, а потому обязан отклонить любые попытки давления со стороны третьих лиц.

Медицинский работник должен отказаться от сотрудничества с любым физическим или юридическим лицом, если оно требует от него действий противоречащих законодательству, этическим принципам, профессиональному долгу. Участвуя в консилиумах, комиссиях, консультациях, экспертизах и т.п., медицинский работник обязан ясно и открыто заявлять о своей позиции, отстаивать свою точку зрения, а в случаях давления на него – прибегать к общественной и юридической и защите.

Внешний вид медицинского персонала должен соответствовать высоким требованиям чистоты, аккуратности, опрятности.

Прически сотрудников должны быть аккуратные, строгие.

Женщинам не допускается применение парфюмерии с резким запахом, яркой, вызывающей бижутерией, яркого маникюра. Обувь желательно без каблуков или на плоском, невысоком каблуке.

Медицинский работник должен личным примером способствовать созданию стабильной и позитивной морально-психологической обстановки в коллективе.

Соблюдать культуру речи, которая является важным показателем профессионализма медицинского работника и проявляется в его умении грамотно, доходчиво и точно передавать мысли, изъясняться в рабочей и повседневной деятельности;


Статья 6 Профессионально - этические требования к руководителю подразделения.

Авторитет руководителя создастся его безупречной репутацией, профессиональной компетентностью, служебным опытом, требовательностью и принципиальностью, в сочетании с гуманным и уважительным отношением к сотрудникам, что отражается в следующих принципах:

Быть примером неукоснительного соблюдения данным Правилам; помнить о высоких моральных принципах медицинского работника, носителем и продолжателем которых он является;

Поддерживать благоприятный морально-психологический климат в рабочем коллективе, выражающийся во взаимоуважении, готовности работать в команде, высоком моральном духе сотрудников, их отношении к нравственным ценностям;

Регулировать взаимоотношения в служебном коллективе на основе принципов и норм профессиональной этики, принимать меры по предотвращению и урегулированию конфликтов;

Относиться к подчиненным как к личности, признавая его право иметь собственные профессиональные суждения;

Проявлять к подчиненным высокую требовательность и принципиальность в сочетании с уважением личного достоинства;

Принимать меры по противодействию и профилактике коррупции;

Устанавливать справедливую, равномерную рабочую нагрузку на подчиненных;

Не допускать случаев принуждения сотрудников к участию в деятельности политических партий, других общественных объединений либо противодействию их деятельности;

Помогать сотрудникам словом и делом, оказывать помощь и поддержку, заботиться о повышении их культуры, вникать в запросы и нужды подчиненных.


Раздел II. «Взаимоотношения медицинского работника и пациента»

Статья 7 Уважение чести и достоинства пациента

Медицинский работник должен уважать честь и достоинство пациента, проявлять внимательное и терпеливое отношение к нему и его близким.

Грубое и негуманное отношение к пациенту, унижение его человеческого достоинства, а также любые проявления превосходства или выражение кому-либо из пациентов предпочтения или неприязни со стороны медицинского работника недопустимы.

Медицинский работник должен оказывать медицинскую помощь в условиях минимально возможного стеснения свободы и достоинства пациента.


Статья 11 Выбор медицинского работника

Медицинский работник не вправе препятствовать пациенту, решившему доверить свое дальнейшее лечение другому специалисту. Медицинский работник может направить пациента другому специалисту, если чувствует себя недостаточно компетентным, не располагает необходимыми техническими возможностями для оказания должного вида помощи; данный вид медицинской помощи противоречит нравственным принципам специалиста; имеются противоречия с пациентом или его родственниками в плане лечения и обследования.

Пациент может быть доставлен в другую клинику только при отсутствии угрозы жизни и в случае готовности другого учреждения его принять.


Статья 12 Добровольное согласие на медицинские услуги

Медицинский работник использует методы профилактики, диагностики, лечения, медицинские технологии, лекарственные средства, иммунобиологические препараты и дезинфекционные средства, разрешенные к применению в установленном законом порядке.

Не разрешенные к применению, но находящиеся на рассмотрении в установленном порядке методы диагностики, лечения и лекарственные средства могут использоваться в интересах излечения пациента только после получения его добровольного письменного согласия (согласия законных представителей).


Раздел III «Взаимоотношения медицинских работников»

Статья 14 Коллегиальность

Взаимоотношения между медицинскими работниками должны строиться на взаимном уважении, доверии, отличаться безукоризненностью и соблюдением иерархии подчинения : « зав.отд. ← врач ординатор ← старшая медсестра ← мед. сестра ← младший медицинский персонал». Медицинские работники должны четко выполнять свои функциональные обязанности. Во взаимоотношениях с коллегами медицинский работник должен быть честен, справедлив, доброжелателен, порядочен, с уважением относиться к их знаниям и опыту, а также быть готовым бескорыстно передать им свой опыт и знания. Критика в адрес коллеги должна быть аргументированной и не оскорбительной. Критике подлежат профессиональные действия, но не личность коллег. Не допустимы попытки укрепить собственный авторитет путем дискредитации коллег. Медицинский работник не имеет права допускать негативные высказывания о своих коллегах и их работе в присутствии пациентов и их родственников.


Раздел IV «Пределы действия этического кодекса, ответственность за его нарушение, порядок его пересмотра»

Статья 15 Пределы действия кодекса

Настоящий кодекс действует в пределах ГКП на ПХВ ДГКБ №2.

и имеет обязательную силу для всех медицинских работников.


Статья 16 Ответственность за нарушение профессиональной этики

Степень ответственности за нарушение профессиональной этики определяется комиссией по медицинской этике при ГКП на ПХВ ДГКБ №2.

Если нарушение этических норм одновременно затрагивает правовые нормы, медицинский работник несет дисциплинарную ответственность перед коллективом клиники и ответственность в соответствии с законодательством Республики Казахстан.


Статья 17 Пересмотр и толкование кодекса

Пересмотр и толкование отдельных положений настоящего кодекса осуществляется комиссией по медицинской этике при ГКП на ПХВ ДГКБ №2.


Этика кодексі



«Алматы қаласының 2 қалалық балалар клиникалықауруханасы» ШЖҚ МҚК медициналық қызметкерінің кәсіби этикалық кодексі

І бөлім. «Жалпы ережелер»

МедициналыққызметкердіңкәсібиэтикалықкодексіАлматы қаласының №2 ҚБКА ШЖҚ МҚК-да науқастарға кәсіби, қол жетімді заманауи және сапалымедициналықкөмек көрсетубарысындағымедициналыққызметкердіңмінез-құлық қағидаттары менэтикалықнормаларыныңжиынтығынанықтайды.

Осы Кодекс жеке тұлғаның құқықтарын, абыройын, денсаулығын қамтамасыз етуге бағытталған, сонымен бірге медициналық қызметкердің қоғам алдында өз қызметі үшін жоғары моральдық жауапкершілігін анықтайды.

1-бап. «Медициналық қызметкер» және «науқас» түсінігі

Медициналық қызметкер – жоғары немесе орта медициналық білімі, белгілі бір мамандық бойынша сертификаты бар бейін маманы.

Науқас – медициналық қызметтердің тұтынушысы болып табылатын жеке тұлға.

2-бап. Кәсіби қызметтің мақсаты

Медициналық қызметкердің кәсіби қызметінің мақсаты – адамның өмірін сақтау, оның денсаулығын қорғау бойынша іс-шаралар жүргізу, соматикалық аурулары бар балаларға медициналық көмектің барлық түрін көрсету сапасын жақсарту, сонымен бірге жазылмайтын аурулар кезінде зардап шегуді жеңілдету.


3-бап. Қызметтің негізгі қағидаттары

Медициналық қызметкер өз қызметін абыроймен атқаруы, адамгершілік пен мейірімділік қағидаттарын, әлемдік қауымдастықтың этика бойынша құжаттарын, Қазақстан Республикасы Конституциясының 29-бабын, «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» ҚР Кодексін, Гиппократ антын, дәрігердің антын, медбикенің антын басшылыққа алуы керек.

Медициналық қызметкер Алматы қаласының бала тұрғындарының денсаулығын қорғау біліктілігі мен құзыреттілігіне сәйкес бар күшін жұмсауы тиіс, соның ішінде денсаулық сақтау мәселелері бойынша ағарту қызметін жүзеге асырады.

Медициналық қызметкер кез келген адамға жынысына, жасына, нәсілі мен ұлтына, тұрған жеріне, оның әлеуметтік мәртебесіне, діни және саяси пікірлеріне, сонымен бірге өзге медициналық емес факторларға қарамастан медициналық көмек көрсетуге міндетті.

Медициналық қызметкер көрсетілетін көмек сапасының ең жоғары деңгейде болуы үшін бар күшін салуы тиіс.

Медициналық қызметкер өз кәсіби білімі мен шеберлігін, дағдылары мен ой-өрісін үнемі жетілдіріп отыруы тиіс.

Медициналық қызметкер қолдағы бар ресурстардың шеңберінде медициналық көмекті сапалы және қауіпсіз қамтамасыз ету үшін жауап береді, соның ішінде адамгершілік жағынан.

Медициналық қызметкердің адамгершілік міндеті – өзінің және әріптестерінің қателіктерін әділ талдау, медициналық қауымдастықтың қатарында адалдықты сақтау, адал емес және құзыретті емес серіктестерінің тәжірибесіне, сонымен бірге науқастардың денсаулығына зиян келтіретін әртүрлі кәсіпқой емес тұлғаларға кедергі жасау.

Медициналық қызметкер кез келген үшінші тұлғалардың дөрекі қарауына немесе қарым-қатынасына шыдамдылық таныта білуі тиіс.

Медициналық қызметкер еңбек тәртібін мүлтіксіз сақтауы тиіс. Тәртіп бұзуға әкелуі мүмкін жағдай пайда болғанда, қызметкер бұл туралы тікелей басшысына хабарлауға міндетті. Қызметкер осындай жағдайлардың барынша аз туындауына тырысуы тиіс.


4-бап. Медициналық қызметкердің жол берілмейтін әрекеттері

Білімі мен медициналық қызметкердің қызмет бабын кәсіби қызметіне сәйкес келмейтін дәрежеде теріс пайдалану.

Медициналық қызметкердің төмендегідей әрекеттерге құқықтары жоқ:

· өзінің білімдері мен мүмкіндіктерін ізгілікті емес мақсаттарға пайдалануға;

· жеткілікті дәлелдерсіз медициналық шаралар қолдануға немесе оларды қолданудан бас тартуға;

· науқасқа медициналық ықпал жасауды оны жазалау мақсатында, сондай-ақ үшінші бір адамдардың мүддесінде пайдалануға;

· науқасқа өзінің философиялық, діни және саяси көзқарастарын қыстырмалауға;

· науқасқа қасақана не болмаса немқұрайлы физикалық, адамгершілік немесе материалдық залал келтіру және осындай залал келтірген үшінші бір тұлғалардың әрекеттеріне немқұрайлы қарауға.


Медициналық қызметкердің жеке теріс түсініктері және өзге де кәсіби емес себептері диагностикаға және емдеуге әсер етпеуі тиіс.

Медициналық қызметкер өзінің қызмет бабын және емделушінің психикалық дәрменсіздігін пайдаланып, онымен мүліктік мәмілелер жасауға, оның еңбектерін жеке мақсатында пайдалануға, сондай-ақ бопсалауға және пара алуға құқығы жоқ.

Медициналық қызметкерлерге №2 ҚБҚА аумағында дауысын қатты шығарып сөйлеуге, бөгде тұлғалардың көзінше айтысуға, балағат сөздердің пайдаланылуына жол беруіне болмайды.


5-бап. Медициналық қызметкердің борышы

Медициналық қызметкердің борышы – өз кәсіби тәуелсіздігін сақтау. Медициналық көмек көрсете отырып, медициналық қызметкер кәсіби шешімдерге жауапкершілікті толығымен өзіне жүктейді, сол себепті үшінші тұлғалар тарапынан кез-келген қысым көрсету әрекеттерін қабылдамауға міндетті.

Медициналық қызметкер, егер кез-келген жеке немесе заңды тұлға одан заңнамаға, этикалық қағидаттарға, кәсіби борышына қайшы келетін әрекеттерге баруды талап ететін болса, әріптестік жасаудан бас тартуы тиіс. Консилиумдарға, комиссияларға, кеңес берулерге, сараптамаларға және т.б. қатыса отырып, медициналық қызметкер өзінің көзқарасын ашық әрі нақты жариялап, қорғауы тиіс, оған қысым жасалатын жағдайда – қоғамдық және заңгерлік қорғауға жүгінуі тиіс.

Медициналық қызметкердің сыртқы түрі тазалық, ұқыптылық, жинақылық талаптарына сәйкес болуы тиіс.

Қызметкерлердің шаштары жинақы, жарасымды болуы тиіс.

Әйелдерге иісі қатты шығатын парфюмді пайдалануға, көзге түсетін бижутерияны тағуға, ашық түсті маникюр жасауға тыйым салынады. Аяқ қиім өкшесіз немесе аласа жайпақ өкшелі болуы керек.

Медициналық қызметкер ұжымда тұрақты және жағымды моральдық-психологиялық жағдай құрылуына жеке үлгі көрсетіп, көмектесуі тиіс.

Медициналық қызметкердің маңызды кәсіби көрсеткіші болып табылатын және жұмыс және күнделікті қызметінде өз ойын сауатты, түсінікті және дәл айта білуінде байқалатын сөйлеу мәдениетін сақтау.


6. Құрылымдық бөлімше басшысына қойылатын кәсіби-этикалық талаптар.

Басшының беделі келесі қағидаттарда көрсетілетін қызметкерлермен адамгершілік және сыпайы қарым-қатынас жасауымен үйлескен оның мүлтіксіз абырой-беделімен, кәсіби құзыреттілігімен, қызметтік тәжірибесімен, талапшылдығымен және принципшілдігімен құрылады:

Осы Ережені мүлтіксіз орындауда үлгі болу; өзі тасымалдаушы және жалғастырушы болатын медициналық қызметкердің жоғары адамгершілік қағидаттары туралы естен шығармау;

Жұмыс ұжымында өзара сыйластықты, қызметкерлердің командада, жоғары адамгершілік рухында жұмыс істеуге дайындығын, олардың адамгершілік құндылықтарға қатынасын білдіретін жайлы моральдық-психологиялық ахуалды қолдау

Қызметтік ұжымда кәсіби этика қағидаттары мен нормаларының негізінде өзара қарым-қатынастарды реттеу, жанжалдарды болдырмау және реттеу бойынша шараларды қабылдау;

Қарамағындағы қызметкерлерге жеке тұлға ретінде қарау, оның жеке кәсіби пікірінің болу құқығын мойындау;

Қарамағындағы қызметкерлерге жеке абыройын сақтаумен үйлестіре отырып, жоғары талапшылдық пен принципшілдік көрсету;

Жемқорлыққа қарсы әрекет ету және оның алдын алу бойынша шаралар қабылдау;

Қарамағындағы қызметкерлерге әділ, тең жұмыс жүктемесін орнату;

Қызметкерлерді саяси партиялардың, басқа қоғамдық бірлестіктердің қызметіне қатысуға немесе олардың қызметіне қарсы әрекет етуге мәжбүрлеу жағдайларына жол бермеу;

Қызметкерлерге сөзі және ісімен көмектесу, жәрдемдесу және қолдау, олардың мәдениетін көтеру жағынан қамқорлық жасау, қарамағындағылардың тілектері мен


ІІ бөлім. «Медициналық қызметкер мен науқастың өзара қарым-қатынасы»

7-бап. Науқастың абыройы мен қадір-қасиетін құрметтеу

Медициналық қызметкер науқастың абыройы мен қадір-қасиетін құрметтеуі, оған және оның туыстарына қамқоршыл және сабырлы қарым-қатынас білдіруі тиіс.

Науқасқа дөрекі әрі ізгіліксіз қарым-қатынасқа, оның адамгершілік қадір-қасиетін қорлауға, сондай-ақ медициналық қызметкердің тарапынан кез-келген үстемдік білдіруі және науқастардың кейбіреуін артық көру немесе жақтырмау көріністеріне жол берілмейді.

Медициналық қызметкер науқастың бостандығы мен абыройының барынша аз шамада қысылуы жағдайында медициналық көмек көрсетуі тиіс.


11-бап. Медициналық қызметкерді таңдау

Медициналық қызметкердің өзін әрі қарай емдеуді басқа маманға сенуді шешкен науқасқа кедергі жасауға құқығы жоқ. Медициналық қызметкер құзыреттілігінің жеткіліксіздігін сезгендіктен, қажетті көмек түрін көрсету үшін қажетті техникалық мүмкіндіктері болмаса; медициналық көмектің осы түрі маманның адамгершілік қағидаттарына қайшы келсе; емдеу және зерттеу жоспарында науқаспен немесе оның туыстарымен пікірлері қайшы келсе науқасты басқа маманға жолдай алады.

Науқас басқа клиникаға өміріне қауіп төнбеген және басқа мекеме оны қабылдауға дайын болған жағдайда ғана жеткізілуі мүмкін.


12-бап. Медициналық қызметтерге өз еркімен келісу.

Медициналық қызметкер заңмен белгіленген тәртіпте қолдануға рұқсат етілген профилактика, диагностика, емдеу әдістерін, медициналық технологияларды, дәрі-дәрмектерді, иммунобиологиялық препараттарды және зарарсыздандыру құралдарын пайдаланады.

Қолдануға рұқсат етілмеген, бірақ белгіленген тәртіпте қарауда жатқан диагностика, емдеу тәсілдері мен дәрі-дәрмектер науқасты емдеу мүддесімен оның ерікті түрде жазбаша келісімін (заң өкілдерінің келісімін) алған соң ғана пайдаланылуы мүмкін.


ІІІ бөлім «Медициналық қызметкерлердің өзара қарым-қатынасы»

14- бап. Алқалылық

Медициналық қызметкерлер арасындағы өзара қарым-қатынас өзара құрметтеу, сенім арту негізінде құрылуы тиіс, мінсіздігімен және бағыну иерархиясын сақтаумен ерекшеленуі тиіс: «бөлімше меңгерушісі ← дәрігер ординатор ← аға медбике ← кіші медициналық қызметкер». Медициналық қызметкерлер өз функционалдық міндеттерін нақты орындауға тиіс. Әріптестермен қарым-қатынаста адал, әділетті, тілектес, әдепті болып, олардың білімі мен тәжірибесіне құрметпен қарап, сондай-ақ оларға өзінің тәжірибесі мен білімін беруге міндетті. Әріптесінің атына айтылатын сын дәлелді болып, оны қорламауы тиіс. Сынға қызметкерлердің жеке тұлғасы емес, олардың кәсіби әрекеттері жатады. Әріптестердің беделін түсіру арқылы өзінің беделін нығайту әрекеттеріне жол берілмейді. Медициналыққызметкерөзініңқызметтестеріжәнеолардыңжұмысыжайынданауқастардыңжәнеолардыңтуыстарыныңалдындажағымсызпікірайтуғажолберугеқұқығыжоқ.


IV бөлім. «Этикалық кодекстің әрекет ету шегі, оны бұзу үшін жауапкершілік, оны қайта қарау тәртібі»

15-бап. Кодекстің әрекет ету шегі

Осы кодекс №2 ҚБКА ШЖҚ МҚК шегінде әрекет етеді және барлық медициналық қызметкерлер үшін міндетті күші бар.

16-бап. Кәсіби этикасын бұзғаны үшін жауапкершілік

Кәсіби этиканы бұзу үшін жауапкершілік деңгейі №2 ҚБКА ШЖҚ МҚК-ның медииналық этика жөніндегі комиссиясымен анықталады.

Егер этикалық нормаларды бұзу бір мезгілде құқықтық нормаларды қозғайтын болса, медициналық қызметкер клиниканың ұжымы алдында тәртіптік жазаға тартылады және Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес жауап береді.


17-бап. Кодексті қайта қарау және түсіндіру

Осы кодекстің жекелеген ережелерін қайта қарау және түсіндіру №2 ҚБКА ШЖҚ МҚК-ның медииналық этика жөніндегі комиссиясымен жүзеге асырылады.

Плагины Joomla